czynnik R.pdf

(58 KB) Pobierz
Przekazywanie czynnika R
Plazmidy
Są to autonomiczne pozachromosomalne elementy genetyczne występujące u wielu organizmów
prokariotycznych i niektórych eukariotycznych
Występują w cytoplazmie, o wielkości najczęściej do 100 kbp (znane są również większe, tzw. megaplazmidy
osiągające nawet 500 kbp).
Występują one w wielu kopiach w komórce.
Większość plazmidów zawiera region początku replikacji (ori), pozwalający im na niezależne namnażanie się
w komórkach.
Plazmidy występują zwykle w postaci:
Superskręconej (CCC – DNA) – mogą występować jako otwarta, kolista cząsteczka (OC – DNA)
Liniowej (L–DNA).
fizyczna odrębność od chromosomu,
zdolność do trwałego utrzymywania i replikowania się w komórce.
Charakterystyczną ich cechą jest:
Plazmid nie koduje funkcji, które byłyby konieczne do jej życia, zwiększa natomiast różnorodność
zajmowanych środowisk.
Ilość genów zgromadzonych w plazmidach odgrywa znaczącą rolę w ewolucji i zdolności adaptacyjnych
komórek, w których się znajdują.
Plazmidy zawierają zazwyczaj kilka genów, do których często zaliczamy geny oporności na antybiotyki.
Yvetta
Typy plazmidów:
Plazmidy typu R – zawierają geny nadające bakterii oporność na antybiotyki (np. ampicylina). Plazmid R jest
przekazywany przez
Koniugację - przekazywanie fragmentów DNA przez osobniki zawierające odpowiednie geny
(zapisane na przekazywanym plazmidzie wbudowującym się do nukleoidu przenoszącym również
jego fragmenty) osobnikom tych genów nieposiadającym. Jest to transfer genu niezwiązany z
rozmnażaniem płciowym
Transformację - zjawisko i proces aktywnego pobierania DNA plazmidowego z otoczenia przez
organizmy jednokomórkowe – bakterie i drożdże. Zdolność do transformacji nazywa się
kompetencją. Kompetencja polega na syntezie niskocząsteczkowego białka - czynnika kompetencji.
Jest uwarunkowana genetycznie, zależy od stanu fizjologicznego komórek i od fazy wzrostu.
Naturalnie bakterie i drożdże mają stosunkowo niską kompetencję. W celach eksperymentalnych
kompetencja może być podwyższona przez traktowanie organizmów roztworami soli.Transformacja
pełni u bakterii funkcję namiastki procesu płciowego, umożliwiając wprowadzenie genów, często z
organizmów bardzo odległych systematycznie. Zjawisko transformacji ma ogromne znaczenie
medyczne, gdyż geny warunkujące lekooporność są wymieniane na plazmidach, znacznie
przyspieszając rozprzestrzenianie się oporności na antybiotyki
Transdukcję - proces wprowadzenia nowego genu do komórki przez bakteriofag. U prokariontów
może pełnić funkcję procesu parapłciowego, polegającego na przeniesieniu przez bakteriofaga
pewnej informacji genetycznej między dwoma osobnikami. Bakteriofag pełni więc funkcję wektora.
Proces ten umożliwia zmiany właściwości bakterii i jest stosunkowo powszechny w przyrodzie.
Bakterie na tej drodze mogą nabyć patogennych właściwości. Na tej samej drodze bakterie mogą
uzyskiwać oporność na antybiotyki.
Plazmidy typu F – umożliwiają przenoszenie genów między komórkami bakteryjnymi w procesie zwanym
koniugacją.
Plazmidy kolicynowe – w tych plazmidach zlokalizowane są geny kodujące białka zwane koli cynami, które
zabijają inne bakterie.
Plazmidy degradacyjne – kodują białka pozwalające komórce gospodarza metabolizować nietypowe związki,
takie jak toluen czy kwas salicylowy.
Plazmidy wirulencji – nadają bakteriom zdolność do wywołania chorób.
Yvetta
Zgłoś jeśli naruszono regulamin