200212s25.pdf

(941 KB) Pobierz
<!DOCTYPE html PUBLIC "-//W3C//DTD HTML 4.01//EN" "http://www.w3.org/TR/html4/strict.dtd">
Wybrane zagadnienia
z crash testu samochodu osobowego
EUGENIUSZ RUSI¡SKI
MARCIN KOWALCZYK
Obecny post´p w przemyÊle motoryzacyjnym jest
spowodowany m.in. stosowaniem komputerów do
wspomagania prac in˝ynierskich. Zastosowanie me-
tod numerycznych, a w szczególnoÊci metody ele-
mentów skoƒczonych umo˝liwi∏o skrócenie czasu i
obni˝enie kosztów projektowania nowych modeli
samochodów. Coraz doskonalsze oprogramowanie i
sprz´t komputerowy dajà mo˝liwoÊç rozwiàzywania
zagadnieƒ ÊciÊle powiàzanych ze skomplikowanymi
modelami matematycznymi, opisujàcymi zjawiska w
projektowanych i obliczanych konstrukcjach. Dzi´ki
nim samochody mogà sprostaç surowym wymaga-
niom bezpieczeƒstwa biernego. Drogie i ˝mudne testy
zderzeƒ fizycznych aut coraz cz´Êciej zast´powane
sà ich numerycznymi symulacjami. ObfitoÊç wyników
z crash testów wirtualnych modeli i obserwacje
zachodzàcych w trakcie zderzenia zjawisk umo˝liwiajà
in˝ynierom podejmowanie trafniejszych decyzji pod-
czas poszukiwania optymalnej geometrii elementów
konstrukcyjnych odpowiedzialnych za bezpieczeƒ-
stwo podró˝nych.
noÊnà wed∏ug kryterium wytrzyma∏oÊci doraênej i
zm´czeniowej dla obcià˝eƒ wynikajàcych z eksploa-
tacji pojazdu oraz kryterium oceny wynikajàcego z
bezpieczeƒstwa biernego.
Rys. 1. Model wirtualny studyjnego samochodu typu roadster
W celu przeprowadzenia wszelkiego rodzaju obli-
czeƒ wytrzyma∏oÊciowych konstrukcji noÊnych samo-
chodów (rys. 2) stosuje si´ metody numeryczne, np.
metod´ elementów skoƒczonych (MES), która zosta∏a
szczegó∏owo opisana w wielu pracach [1– 3].
Do dyskretyzacji ramy studyjnego samochodu za-
stosowano elementy pow∏okowe, a model dyskretny
pokazano na rys. 3.
Budowa modeli dyskretnych
W samochodach osobowych konstrukcj´ noÊnà
stanowià g∏ównie struktury samonoÊne, charakte-
rystyczne dla aut produkowanych seryjnie. Rzadziej
mo˝na spotkaç konstrukcje ramowe. Sà one nadal
stosowane szczególnie wtedy, gdy samochód pro-
dukowany jest zgodnie z koncepcjà kit-car, w którym
karoseria wykonana jest z kompozytów na bazie
tworzyw sztucznych (rys. 1).
W komputerowym wspomaganiu projektowania
(CAD) po okreÊleniu postaci geometrycznej nadwozia
samochodu nale˝y zwymiarowaç jego konstrukcj´
Prof. dr hab. in˝. Eugeniusz Rusiƒski i mgr in˝. Marcin
Kowalczyk sà pracownikami Instytutu Konstrukcji i Eksploa-
tacji Maszyn Politechniki Wroc∏awskiej.
Rys. 2. Widok ogólny ramy samochodu typu roadster
ROK WYD. LXI
ZESZYT 12/2002
25
866004437.027.png 866004437.028.png 866004437.029.png 866004437.030.png 866004437.001.png
 
Ponadto przeprowadzona zosta∏a próba, w której
ustrój noÊny zosta∏ obcià˝ony ci´˝arem najwa˝-
niejszych, ze wzgl´du na wytrzyma∏oÊç, elementów
kompletnego samochodu. Wykaza∏a ona niewielki
stopieƒ wyt´˝enia konstrukcji (wspó∏czynnik bez-
pieczeƒstwa pow. 9), jednak nie jest to powód, dla
którego nale˝a∏oby podwa˝yç s∏usznoÊç danego
rozwiàzania konstrukcyjnego. Wytrzyma∏oÊç ramy
mo˝e bowiem w pewnym momencie zadecydowaç o
bezpieczeƒstwie ludzi.
Rys. 3. Model dyskretny ramy z podzia∏em na elementy po-
w∏okowe
Symulacje zderzeƒ czo∏owych
Nie mniej wa˝nym kryterium oceny konstrukcji
noÊnej samochodu jest jej weryfikacja pod wzgl´dem
bezpieczeƒstwa biernego. W razie wypadku zadaniem
ustroju noÊnego jest zapewnienie warunków do
prze˝ycia znajdujàcym si´ w samochodzie osobom.
Ich ˝ycie jest sprawà o najwy˝szym priorytecie. Prze-
˝ycie ludzi w ekstremalnych warunkach, jakie stwarza
wypadek, nie powinno byç dzie∏em przypadku, dla-
tego m.in. elementy ramy powinny byç tak zaprojek-
towane, aby w krytycznym momencie poch∏on´∏y
energi´ zderzenia i odkszta∏ci∏y si´ w sposób za-
mierzony.
Przeprowadzone zosta∏y symulacje numeryczne
zderzeƒ czo∏owych w systemie PAM-CRASH™ [4].
Podczas kszta∏towania geometrii elementów kon-
strukcji z uwzgl´dnieniem bezpieczeƒstwa biernego
kierowano si´ kilkoma wytycznymi:
ustrój noÊny powinien mieç wybrane obszary,
które odkszta∏ca∏yby si´ w zamierzony sposób, po-
ch∏aniajàc przy tym ca∏kowicie energi´ zderzenia,
Stopieƒ uszczegó∏owienia modelu dyskretnego jest
zdeterminowany rodzajem analizy wytrzyma∏oÊcio-
wej i zale˝y od potrzeb na danym etapie projekto-
wania. Inne modele sà budowane w celu wyznaczenia
sztywnoÊci konstrukcji noÊnej, inne do oszacowania
trwa∏oÊci konstrukcji, a jeszcze inne do oceny spe∏-
nienia kryterium bezpieczeƒstwa biernego. W modelu
dyskretnym uwzgl´dnia si´ te elementy konstrukcji,
które decydujà o wynikach przeprowadzonej analizy.
Ocena sztywnoÊci
konstrukcji noÊnej pojazdu
Jednym z pierwszych etapów w projektowaniu
konstrukcji noÊnych pojazdów wspomaganym przez
CAD jest wymiarowanie ich wed∏ug kryteriów
geometrycznych. Budowa modeli geometrycznych
konstrukcji noÊnych s∏u˝y do okreÊlenia sztywnoÊci.
W podstawowym równaniu ruchu:
przemieszczenia powinny byç mo˝liwie du˝e, nie
powodujàc przy tym zagro˝enia dla zdrowia ludzi, po
zderzeniu powinna byç zachowana minimalna strefa
prze˝ycia,
.. .
[
M]{
r} + [
C]{
r} + [
K]{
r} = {
R(
t)} (1)
gdzie:
K] – sà to globalne macierze mas,
t∏umienia i sztywnoÊci,
{
M], [
C], [
konstrukcja powinna zachowaç spójnoÊç, szcze-
gólnie w miejscach odpowiedzialnych za jej pra-
wid∏owà deformacj´,
wartoÊci przyÊpieszeƒ podczas zderzenia czo∏o-
wego w miejscach kontrolnych powinny byç ogra-
niczone.
W celu spe∏nienia wytycznych w pierwszej kolej-
noÊci dokonano analizy pierwotnego rozwiàzania
konstrukcyjnego ramy.
Rama w pierwotnym rozwiàzaniu cechowa∏a si´
niekorzystnym rozk∏adem sztywnoÊci elementów kon-
strukcyjnych, przez co mog∏aby zdeformowaç si´ w
niekontrolowany, niekorzystny sposób. Poza tym
przecià˝enia podczas zderzenia czo∏owego mog∏yby
osiàgnàç groêne dla zdrowia u˝ytkowników pojaz-
du wartoÊci. G∏ówny nacisk po∏o˝ono zatem na
[
.. .
r} – sà to wektory przyÊpieszeƒ,
pr´dkoÊci i przemieszczeƒ,
{
r}, {
r}, {
t)} – wektor obcià˝eƒ zewn´trznych,
geometria konstrukcji i rodzaj materia∏u, z jakiego
jest wykonana konstrukcja, sà wyra˝one za pomocà
macierzy sztywnoÊci.
Dla konstrukcji noÊnych samochodów z nadwo-
ziami otwartymi stosuje si´ m.in. dwie podstawowe
próby wytrzyma∏oÊciowe: prób´ obcià˝enia statycz-
nego i skr´cania nieswobodnego. W pierwszym przy-
padku ustrój noÊny podparty jest w czterech punktach
nad osiami kó∏ i po obcià˝eniu masà 150 kg, zast´-
pujàcà kierowc´ i pasa˝era, mierzone jest ugi´cie
p∏yty pod∏ogowej. Z kolei w drugiej próbie wymu-
szane jest tylko skr´cenie ustroju noÊnego o kàt
wartoÊci 1°, zawarty mi´dzy rzutami w kierunku osi
pod∏u˝nej pojazdu odcinków prowadzonych przez
punkty podparcia przez odpowiednie przemieszczenie
podpór. Po zmierzeniu wartoÊci reakcji podporowych
mo˝liwe jest obliczenie momentu skr´cajàcego.
Na podobnej zasadzie przeprowadzone zosta∏y
analizy wytrzyma∏oÊciowe MES specjalnie do tego
celu zbudowanego modelu dyskretnego ramy (rys. 3).
Uzyskane wyniki zamieszczone sà w tabeli. Jak wynika
z badaƒ, ustrój noÊny cechuje si´ najwi´kszà po-
datnoÊcià zarówno gi´tnà, jak i skr´tnà w porównaniu
z innymi konstrukcjami noÊnymi samochodów z
nadwoziami otwartymi.
R(
Zestawienie zmierzonych wielkoÊci fizycznych dla ró˝nych
typów samochodów
Moment skr´cajàcy/
Ugi´cie
Model samochodu
kàt skr´cenia
C s , Nm/deg
u, mm
Mercedes SL
0,33
8650
Mazda MX-5
0,38
5210
Audi Cabrio
0,41
5060
Ford Escort
0,42
3400
Toyota Celica
0,44
5250
Peugeot 205
0,78
2400
Model studyjny
1,10
2060
26
ROK WYD. LXI
ZESZYT 12/2002
866004437.002.png 866004437.003.png 866004437.004.png 866004437.005.png 866004437.006.png 866004437.007.png 866004437.008.png 866004437.009.png 866004437.010.png
 
stworzenie strefy kontrolowanego zgniotu, która nie-
mal w ca∏oÊci poch∏ania∏yby energi´ wypadku. Sta-
rano si´ przy tym uzyskaç mo˝liwie jak najwi´ksze
wartoÊci przemieszczeƒ trwa∏ych. Zaprezentowane
wczeÊniej rozwiàzanie ustroju noÊnego daje mo˝li-
woÊç kszta∏towania wybranych jego elementów w
tym kierunku.
Wyszczególnione zosta∏y dwa fragmenty kon-
strukcji, które mog∏yby spe∏niç postawione wy˝ej
zadania (rys. 4). Za∏o˝ono, ˝e z uwagi na swobod´ w
kszta∏towaniu geometrii, znikomy wp∏yw wprowa-
szkody by∏y umieszczone w jej osi pod∏u˝nej. Model
dyskretny ustroju noÊnego przygotowany do nume-
rycznych symulacji zderzeƒ pokazano na rys. 6. Punkty
kontrole P i T znajdujà si´ w pobli˝u mocowania
pasów bezpieczeƒstwa.
Rys. 6. Model dyskretny ustroju noÊnego
do prób zderzeƒ czo∏owych
W czasie zderzenia niebagatelnà rol´ odgrywa
zderzak. Przy pr´dkoÊciach zderzenia 4÷8 km/h po-
winien on jedynie odkszta∏ciç si´, zapewniajàc przy
tym dalszà eksploatacj´ samochodu. W wypadku
zderzenia z wi´kszà pr´dkoÊcià powinien poch∏onàç
znacznà cz´Êç energii zderzenia. W testach wykorzys-
tano specjalnie opracowany zderzak. Powi´ksza on
stref´ zgniotu o kolejne 100 mm.
Rys. 4. Przewidziane strefy kontrolowanego zgniotu
dzonych modyfikacji na poprawne funkcjonowanie
samochodu, niewielki zakres zmian w konstrukcji i
zwiàzane z tym koszty, przednia cz´Êç ramy (kolor
czerwony) b´dzie stanowi∏a podstawowà cz´Êç
energoch∏onnà. Przedstawione kryteria by∏y jedno-
czeÊnie podstawà przy kszta∏towaniu i wst´pnej
ocenie wariantów strefy zgniotu. Dwa z nich pokazano
na rys. 5.
Rozpatrzone zosta∏y dwa przypadki zderzenia
czo∏owego: zderzenie z nieodkszta∏calnà walcowà
przeszkodà o Êrednicy 400 mm i nieodkszta∏calnà
p∏askà przeszkodà. W obu przypadkach pr´dkoÊç tu˝
przed zderzeniem ramy wynosi∏a 50 km/h, a prze-
Zderzenia czo∏owe centralne
Do najistotniejszych czynników wp∏ywajàcych na
otrzymane wyniki z numerycznych crash testów
nale˝à w∏asnoÊci materia∏owe [5]. Niebagatelnà roj´
odgrywa umocnienie materia∏u zwi´kszajàce si´ wraz
ze wzrostem pr´dkoÊci odkszta∏cania, objawiajàce si´
silnym wzrostem granicy plastycznoÊci, co mo˝na
opisaç wzorem Cowpera-Symondsa:
(2)
gdzie:
σ n – dynamiczna granica plastycznoÊci,
σ y – statyczna granica plastycznoÊci,
ε – pr´dkoÊç odkszta∏cenia,
D, p – parametry zale˝ne od materia∏u.
.
Rys. 7. Przebieg przyÊpieszeƒ punktów kontrolnych przy zde-
rzeniu czo∏owym z nieodkszta∏calnà walcowà przeszkodà dla
wariantu 2 strefy zgniotu, przemieszczenia maksymalne punktu
P (patrz rys. 6): 484 mm – przypadek 1, 379 mm – przypadek 2
Rys. 5. Dwie przyk∏adowe strefy kontrolowanego zgniotu (od
góry): wariant 1 i wariant 2
ROK WYD. LXI
ZESZYT 12/2002
27
866004437.011.png 866004437.012.png 866004437.013.png 866004437.014.png 866004437.015.png 866004437.016.png 866004437.017.png
 
Opór stawiany przez elementy konstrukcji, w
których nast´puje odkszta∏cenie plastyczne, jest
wtedy znacznie wi´kszy (przypadek 2, rys. 7) ni˝ w
przypadku, gdyby tego umocnienia nie by∏o (przy-
padek 1, rys. 7). Objawia si´ to zwi´kszeniem szyb-
koÊci narastania przyÊpieszeƒ w punktach kontrol-
nych konstrukcji (rys. 6) do tego stopnia, ˝e wyhamo-
wanie samochodu nast´puje przy mniejszych prze-
mieszczeniach maksymalnych tych punktów.
Podczas symulacji zderzenia dla przypadku 1 zaob-
serwowano tu˝ przed zmianà zwrotu pr´dkoÊci ramy
uderzenie w poprzeczk´ nad belkà przedniego za-
wieszenia (rys. 8). Pomijajàc fakt nieuwzgl´dnienia
umocnienia materia∏u wraz z pr´dkoÊcià odkszta∏-
W trakcie zderzenia w konstrukcji generowane sà
drgania o niewielkich amplitudach, lecz o du˝ych
cz´stoÊciach. W celu zwi´kszenia czytelnoÊci wykresu
przyÊpieszeƒ drgania o wysokich cz´stotliwoÊciach
zosta∏y odfiltrowane.
O wynikach crash testu decyduje przede wszystkim
geometria przedniej cz´Êci ramy. PrzyÊpieszenie
punktu tu˝ za strefà zgniotu (punkt K, rys. 5) w
znacznym stopniu przek∏ada si´ na przyÊpieszenia
dzia∏ajàce w tylnej cz´Êci ustroju noÊnego samo-
chodu.
Podczas kszta∏towania elementów konstrukcji pod
wzgl´dem bezpieczeƒstwa biernego niezwykle przy-
datne sà symulacje zderzeƒ wykorzystujàce modele
zawierajàce fragment ustroju noÊnego, który jest
odpowiedzialny za skutki kolizji. Dzi´ki nim mo˝liwe
jest kilkakrotne skrócenie czasu obliczeƒ i projek-
towania.
Na rys. 9 przedstawiony zosta∏ przebieg przyÊpie-
szenia dzia∏ajàcego w tylnej cz´Êci zmodyfikowanej
strefy zgniotu. Zmiana w porównaniu z wariantem 2
(rys. 5) polega∏a na wykonaniu st´˝enia przedniego
w formie belki o profilu zamkni´tym. Zwi´kszenie
sztywnoÊci tego elementu spowodowa∏o zwi´ksze-
nie wartoÊci poch∏anianej przez konstrukcj´ energii
w trakcie jego odkszta∏cania. Przy porównywal-
nych wartoÊciach przemieszczeƒ punktu na pod∏u˝-
nicy, ulokowanego tu˝ za wspornikiem zawieszenia
przedniego, jego przyÊpieszenie osiàga∏o wi´ksze
wartoÊci.
Jak widaç na rys. 9, od momentu wejÊcia w kontakt
zderzaka z przeszkodà wzrasta wartoÊç przyÊpie-
szenia. Nachylenie krzywej w trakcie jego odkszta∏-
cania staje si´ coraz mniejsze. Wynika to z faktu, ˝e
belka zderzaka przy zderzeniu centralnym pracuje na
zginanie, a jej stosunkowo du˝a podatnoÊç zwi´ksza
si´ wraz z rozwijaniem si´ strefy uplastycznionej
i powoduje, ˝e wartoÊci opóênieƒ na poczàtku
zderzenia osiàgajà ma∏e wartoÊci, poni˝ej 80 m/s 2 .
Potem nast´puje gwa∏towny przyrost wartoÊci
przyÊpieszenia spowodowany wejÊciem w kontakt
belki siedzenia przedniego (rys. 10B). Jak widaç,
wspornik zderzaka prawie w ogóle nie odkszta∏ci∏
Rys. 8. Postaç zdeformowanej przedniej cz´Êci konstrukcji
noÊnej w momencie wystàpienia maksymalnych przemieszczeƒ
w jej obr´bie dla przypadku 1
cenia, gwa∏towne wyhamowanie przy nieznacznym
przemieszczeniu (<30 mm) pod koniec fazy zderzenia
jest niekorzystne. Wyst´puje wtedy silny przyrost
wartoÊci opóênieƒ w punktach kontrolnych i zwiàza-
ne z tym niebezpieczne obcià˝enie konstrukcji w jej
Êrodkowej cz´Êci, mogàce spowodowaç p´kni´cia
materia∏u.
Zjawisko to nie wystàpi∏o w przypadku 2, zmala∏y
równie˝ wartoÊci maksymalne przyÊpieszeƒ. Energia
zderzenia zosta∏a poch∏oni´ta przede wszystkim
przez elementy w przedniej cz´Êci ramy. Konstrukcja
zdeformowa∏a si´ w sposób prawid∏owy, bez gwa∏-
townego wzrostu opóênieƒ pod koniec zderzenia.
Przestrzeƒ w przedziale pasa˝erskim nie zosta∏a na-
ruszona.
A (t = 0 ms)
B (t = 7 ms)
C (t = 25 ms)
D (t = 34 ms)
Rys. 9. PrzyÊpieszenie punktu w tylnej cz´Êci strefy zgniotu
podczas zderzenia czo∏owego centralnego
Rys. 10. Przebieg deformacji strefy zgniotu w wybranych mo-
mentach zderzenia
28
ROK WYD. LXI
ZESZYT 12/2002
866004437.018.png 866004437.019.png 866004437.020.png 866004437.021.png
si´, a energia zderzenia, którà poch∏onà∏, jest nie-
znaczna. Po krótkim czasie krzywa przebiegu przyÊpie-
szenia nagle za∏amuje si´, co jest spowodowane
lokalnà utratà statecznoÊci przedniego fragmentu
pod∏u˝nicy. Odtàd pod∏u˝nica odkszta∏ca si´ plas-
tycznie w najbardziej podatnych fragmentach, ogra-
niczajàc wartoÊci przecià˝eƒ dzia∏ajàcych na tylnà
cz´Êç ramy. Po ok. 25 ms wyst´puje kolejny przyrost
przyÊpieszeƒ, jednak nie tak silny jak poprzednio. Od
tego momentu wyhamowanie konstrukcji nast´puje
ju˝ przy niewielkich przemieszczeniach wzd∏u˝nych.
Po zmianie zwrotu pr´dkoÊci (rys. 10D) zdeformowane
elementy ustroju noÊnego oddajà cz´Êç energii
zderzenia wynikajàcà z odkszta∏ceƒ spr´˝ystych.
Zderzenia czo∏owe symetryczne
z p∏askà, nieodkszta∏calnà przeszkodà
Charakterystycznà cechà zderzenia z walcowà
przeszkodà jest to, ˝e zderzak w rozpatrywanej kon-
strukcji w niewielkim stopniu bierze udzia∏ w po-
ch∏anianiu energii uderzenia. Âwiadczà o tym ma∏e
wartoÊci przyÊpieszeƒ na poczàtku zderzenia, spo-
wodowane zbyt ma∏à wytrzyma∏oÊcià belki zderzaka.
Zupe∏nie inaczej zachowuje si´ konstrukcja w przy-
padku zderzenia z p∏askà, nieodkszta∏calnà prze-
szkodà. Przy tym samym rozwiàzaniu konstrukcyj-
nym zderzaka o wartoÊciach opóênieƒ tu˝ za strefà
zgniotu na poczàtku fazy zderzenia decyduje niemal
wy∏àcznie wspornik zderzaka. Ulega on zmia˝d˝eniu
przy przesuni´ciu powy˝ej 90 mm, stawiajàc znaczny
opór. W zwiàzku z tym wartoÊç energii, którà po-
ch∏onie, stanowi istotny udzia∏ w ca∏kowitej energii
uderzenia.
Na rys. 11 i 13 przedstawione sà wykresy przyÊpie-
szeƒ w punktach kontrolnych P i T w tylnej cz´Êci
konstrukcji noÊnej (rys. 6) dla dwóch rozwiàzaƒ
przedniej cz´Êci ramy (rys. 5), w miejscach, w pobli˝u
których mocowane sà pasy bezpieczeƒstwa.
Rys. 13. Przebieg przyÊpieszeƒ przy zderzeniu z p∏askà nie-
odkszta∏calnà przeszkodà dla wariantu 2 przedniej cz´Êci ramy,
przemieszczenia maksymalne punktu P: 295 mm dla t = 36 ms
przyÊpieszeƒ dzia∏ajàcych na pozosta∏à cz´Êç ustroju
noÊnego za strefà zgniotu.
Na poczàtku zderzenia deformacji ulega wspornik
zderzaka, zaÊ konstrukcja noÊna pozostaje niemal
nienaruszona. Od momentu gdy pó∏ka belki zderzaka
wchodzi w kontakt z elementami przedniej cz´Êci
ramy, nast´puje silny przyrost wartoÊci przyÊpieszeƒ,
które osiàgajà maksimum po ok. 7 ms od poczàtku
kolizji (rys. 11 i 12). Odtàd plastycznie odkszta∏cajà si´
mi´kkie fragmenty pod∏u˝nicy, wartoÊci opóênieƒ
stanowià ~50% wartoÊci maksymalnych. Po zgnie-
ceniu pod∏u˝nicy w okolicy trzeciego otworu (rys. 12,
t = 15 ms) wyst´puje kolejny wzrost przecià˝eƒ, po
czym nast´puje wyhamowanie samochodu przy
umiarkowanych przyÊpieszeniach.
Odmiennie zachowuje si´ konstrukcja noÊna, w
której zastosowano wariant 2 strefy zgniotu (rys. 13).
W tym przypadku wartoÊci przyÊpieszeƒ narastajà
stopniowo a˝ do momentu tu˝ przed zmianà zwrotu
pr´dkoÊci, w którym wyst´puje ca∏kowity zgniot.
Przecià˝enia pod koniec zderzenia osiàgajà o po∏ow´
wi´ksze wartoÊci ni˝ w wariancie 1. W obu przy-
padkach przemieszczenia maksymalne punktu P
w kierunku osi pod∏u˝nej pojazdu sà zbli˝one.
Porównanie dwóch wariantów
rozwiàzania konstrukcyjnego
przedniej cz´Êci ustroju noÊnego
Nale˝y odpowiedzieç na pytanie, który z wariantów
rozwiàzania konstrukcyjnego jest korzystniejszy ze
wzgl´du na bezpieczeƒstwo podró˝nych. Za skutki
wypadku, tj. groêb´ wystàpienia powa˝nych obra-
˝eƒ czy nawet Êmierci ludzi, odpowiadajà wartoÊ-
ci wyst´pujàcych przecià˝eƒ i czas ich dzia∏ania.
WartoÊci przyÊpieszeƒ dzia∏ajàcych na cz∏owieka
Rys. 11. Przebieg przyÊpieszeƒ przy zderzeniu z p∏askà nie-
odkszta∏calnà przeszkodà dla wariantu 1 przedniej cz´Êci ramy,
przemieszczenia maksymalne punktu P: 293 mm dla t = 42 ms
Pierwszy z wykresów
dotyczy wariantu 1, w
którym w celu zwi´ksze-
nia podatnoÊci pod∏u˝-
nicy w jej przednim frag-
mencie wykonane zosta-
∏y otwory. Ich Êrednica
decyduje o wartoÊciach
Rys. 12. Warstwice napr´˝eƒ
zredukowanych w przedniej
cz´Êci ramy w wybranych
momentach zderzenia
t = 7 ms
t = 15 ms
ROK WYD. LXI
ZESZYT 12/2002
29
866004437.022.png 866004437.023.png 866004437.024.png 866004437.025.png 866004437.026.png
Zgłoś jeśli naruszono regulamin