hamulce.doc

Temat: Hamulce.

1. Hamulce są to urządzenia służące do zatrzymywania, zwalniania lub regulacji ruchu maszyn.
2. Zadanie hamulców – przy hamulcach ciernych zadaniem jest zatrzymanie części czynnej hamulca przez sprzęgnięcie jej z częścią nieruchomą, związaną z korpusem maszyny.
3. 
   
   Rodzaje hamulców:

1)     mechaniczne (cierne),

a)      tarczowe (stożkowe, wielopłytkowe),

b)     klockowe (szczękowe),

c)      cięgnowe (taśmowe),

2)     hydrauliczne (sprzężenie poprzez ciecz dwóch lub większej ilości wirników, a jeden z nich jest związany z korpusem hamulca),

3)     pneumatyczne,

4)     elektromagnetyczne (poprzez prądy indukcyjne),

4. Ze względu na charakter pracy hamulce dzielimy na:

1)     luzowe – stale zaciśnięte na bębnie hamulcowym (tarczy hamulca) i luzowane przed uruchomieniem maszyny (stosowane w mechanizmach podnoszenia suwnic, hamulce bezpieczeństwa w kolejnictwie),

2)    

zaciskowe – są stale swobodne, część stała i ruchoma są odłączone i współpracują ze sobą tylko podczas hamowania (hamulce nożne w samochodach, hamulce maszynowe),

5. Hamulce klockowe

a)     hamulce jednoklockowe

- moment tarcia MT na bębnie hamulcowym ma zwrot przeciwny do momentu obrotowego Mo,

- większe momenty tarcia dobierane są przy dużych prędkościach, MT=(1,75-2,5)Mo, Fn=2MT/μ*D

- obliczanie hamulców polega na wyznaczeniu siły F,

- wymiary klocków obliczamy z warunku na naciski powierzchniowe (t-grubość klocka; b-szerokość)

- na elementy cierne stosuje się materiały te same, co na sprzęgła cierne,

- dla hamulca (z rys. 15.2 a) obroty bębna muszą być stałe gdzie

- dla hamulca (z rys. 15.2 b, c) obroty bębna mogą być zmienne, gdzie

- wartości bębna hamulcowego D i szerokości klocka b przyjmujemy: D-120, b-40;                D-160, b-50;                  D-200, b-65;

D-250, b-80;              D-320, b-100;   D-400, b-125;   D-500, b-160

D-630, b-200  D-710, b-220;   D-800, b-250;

- szerokość bębna = b+10 mm,

- długość klocka t=(0,52-0,78)D, kąt pokrycia φ=60-90o

- hamulce sprawdza się na rozgrzewanie,

- hamulce powodując obciążenie wału są stosowane do wałów o średnicy do 50 mm i nieduże momenty obrotowe,

b)     hamulce dwuklockowe

- siły nacisku klocków na bęben równoważą się i nie powodują zginania wału,

- umożliwiają hamowa-nie przy mniejszej sile Fn,

- hamulce dwuklockowe stosowane są w ciężkich obrabiarkach, mechaniz- mach podnoszenia suw-nic (hamulce bezpie-czeństwa),

- są produkowane jako gotowe zespoły i objęte są normami,

- dobór parametrów jest z katalogu, dla (D- średnicy bębna, momentu hamowania, prędkości obrotowej)

- hamulce dwuklockowe z luzownikiem elektromagnetycznym produkowane są o średnicach 120-630mm

  i maksymalnym momencie obrotowym od 20-2500 Nm,

- elementy cierne wykonane są w postaci płytek o rozmiarach klocków hamulcowych,

- łączenie okładzin ciernych z klockami jest poprzez nitowanie (lub śrubami, klejenie),

6. Hamulce szczękowe – są to hamulce zaciskowe, w których szczęki są odsunięte od bębna dzięki działaniu sprężyn.

- hamowanie ruchu obrotowego bębna następuje wskutek działania sił włączających (W1, W2) na końce szczęk

- w rys 15.5 a) siły Fn są różne a w rys. 15.5 b) siły są jednakowe,

- moment hamujący powstaje w wyniku tarcia obracającego się bębna o nieruchome szczęki,

- szczęki są wyposażone w okładziny cierne o dużym współczynniku tarcia i małej ścieralności,

7.     

Hamulce tarczowe

- są stosowane w obrabiarkach (szybkiego zatrzymania wrzeciona),

- stosowane w motocyklach, samochodach, pojazdach dostawczych

8. Hamulce cięgnowe

- odznaczają się dużą skutecznością, co umożliwia usytuowanie ich na wałach z dużym momentem obrotowym,

- są budowane jako zaciskowe (cięgno jest odciągane od bębna przez działanie sprężyny),

- są budowane jako luzowe (jest stosowany luzownik),

- prosta konstrukcja i zwarta budowa,

- pod wpływem naciągu występuje zginanie wału,

- cięgna wykonane są z cienkiej taśmy stalowej wyłożone materiałem ciernym,

a)      zwykłe

- siła nacisku F = (obrót P)

- przełożenie dźwigni l/a=3-6

- korzystniejsze warunki pracy,

- do pracy przy stałym kierunku, ruchu obrotowego bębna i wału,

b)     różnicowe

- siła nacisku F = (obrót P)

- korzystniejsze warunki pracy,

- do pracy przy stałym kierunku, ruchu obrotowego bębna i wału,

- należy dobrać odpowiedni stosunek a2/a1≥m

c)      sumowe

- siła nacisku F = (obrót P)

- siła obciążająca F w obu kierunkach jest taka sama,

- wymaga znacznie większych sił obciążających, co utrudnia jego stosowanie,

9. Strony www o hamulcach.

http://www.skoda.yoyo.pl/porady/hamulce/hamulce.htm

http://www.zsms.bytom.pl/zsms/prace/podwozia/index.html

10. 
    
    Uzupełnienie

http://www.youtube.com/watch?v=nd6aV20PQds – hamulce cierne

http://www.youtube.com/watch?v=-iMQMOun2TA – hamulce cierne

http://www.youtube.com/watch?v=RjJMe6J89lg – hamulce cierne

http://www.youtube.com/watch?v=3VYPMfafBYg – hamulec tarczowy

http://www.youtube.com/watch?v=zzR5DylfGV0 – hamulec szczękowy