Z braku innych zmartwień i kłopotów rozgorzał w naszym kraju spór o to, czy nazwać Polskę III, czy może już IV Rzecząpospolitą. A ja pytam: właściwie - zważywszy na to, kto chce dokonać zmiany - dlaczego nie Wojtylandem... Z tego całego plucia, kwaszenia i kwakania pewne jest tylko to, że kolejne cyfry rzymskie oznaczać tu mogą wyłącznie zmianę warty przy korycie władzy, nic więcej, l będzie tak dopóty, dopóki za budowanie nowej rzeczywistości będą się brali ci sami, którzy mają już doświadczenie w rzucaniu narodu na kolana. Choć z wieloma pomysłami Platformy i PiS-u trudno się nie zgodzić, to skompromitowani autorzy projektu zupełnie go dyskwalifikują. Bo niby kto ma budować tę nową Polskę? Bracia Kaczyńscy i ich ludzie z Porozumienia Centrum, którzy brali pieniądze z FOZZ? A może Maria Rokita, który w rządzie Suchockiej toczył wojnę z NIK (odmówił wpuszczenia kontrolerów do URM)? Z pewnością wykaże się Michał Ujazdowski, były minister kultury i dziedzictwa narodowego u Buźka, znany z okradania kultury polskiej na rzecz watykańskiej (m.in. milionowe darowizny na remonty kościołów). Nie zapominajmy, że jednym z liderów PO jest Buzek - Jerzy Buzek, po którym jeszcze nie wyschły łzy wylane przy wprowadzaniu czterech reform i pogrzebie nad dziurą budżetową w wysokości 90 mld zł. Przypomnijmy też innych „speców" od naprawiania świata nad Wisłą. Poczucie patriotyzmu nie pozwala im odejść w cień (to ich wersja), mimo iż dawno zapracowali sobie na pełne, wieloletnie utrzymanie przez państwo (w pierdlu): Janusz Lewandowski (PO) - nadużycia przy prywatyzacji „Krak-Chemii", „Półkolom" z Piaseczna, postępowanie prokuratorskie w innych kilkudziesięciu przypadkach; Paweł Piskorski (PO) - twórca tzw. „sitwy warszawskiej" - brak miejsca na wyliczenie zarzutów; Andrzej Diakonów (PiS) - rozłożył ministerstwo budownictwa, postawiono mu zarzut narażenia firmy „Ciech" na stratę kilkunastu milionów złotych, ma uchylony immunitet; Tomasz Merta (PiS) - zmarnował miliony na powołanie opusdeistowskiego Instytutu Dziedzictwa Narodowego; Jarosław Zieliński (PiS) - według prokuratury, fałszował delegacje służbowe. Itp., itd.
Nie dajmy więc sobie mydlić oczu „praworządną Polską" czy innym „państwem prawa". To nowe przynęty na nowe rybki i nowa frazeologia pod publiczkę, bo stare bajki o dwóch takich, co ukradli i oddali - już się osłuchały.
Trzeba nam raczej łatać III BP, a tę IV zostawić dla nowych ludzi, którzy nie będą już na szczęście mogli wycierać sobie gęby styropianem, Wałęsą, Wojtyłą i pseudowartościami. To chore pokolenie wychowane na pontyfikacie JPII musi przeminąć. Może po nim wreszcie - zamiast symboli i pustosłowia - zacznie się liczyć człowiek i to, co on potrafi. To będzie IV Rzeczpospolita.
Na razie należałoby stworzyć takie mechanizmy w polityce i gospodarce, a zwłaszcza prawie, aby skompromitowani decydenci nigdy więcej - niczym pewien integralny element składowy zawartości szamba - nie mogli wypłynąć na wierzch. Kilka miesięcy temu opisywałem ze szczegółami, jak podobne sprawy załatwia się w Szwecji i Szwajcarii. Wypracowały one system kontroli wszelkich ważnych dla narodu decyzji. Projekty ustaw opracowują tam fachowcy niepochodzący z klucza partyjnego; politycy właściwie nie rządzą, gdyż wszystko jest pod kontrolą niezależnych agencji. System pomyślano tak, aby ograniczyć do minimum możliwość korupcji, podczas gdy w Polsce jakby z rozmysłem od początku uchwala się ustawy korupcjogenne. Tak więc niekoniecznie trzeba epatować hasłami i prowadzić „zdrową" część narodu na święty bój o IV Rzeczpospolitą przeciwko degeneratom. Zwykle jest tak, że „Łapać złodzieja” najgłośniej krzyczą ci, którzy sami mają najwięcej za uszami. Łatwiej też budować na gruzach państwa, niż przeprowadzić jego generalny remont, a - jak widać - liderzy PO i PiS, wskazując na gruzy i negując dorobek ostatnich 15 lat, chcą uzyskać nowy i długoterminowy mandat od społeczeństwa. Ale obarczanie poprzednich rządów winą za wszystko to kiepski kapitał polityczny. Więcej na ten temat może powiedzieć Leszek Miller, żerujący długo (i słusznie, lecz nieskutecznie) na spuściźnie Buźka. Po prawdzie, niezwykle trudna byłaby jednoznaczna ocena minionych 15 lat III RP, roztrząsanych obecnie podczas niezliczonych debat i sympozjów. Zdanie prezydenta Kwaśniewskiego, który - broniąc najgłośniej tego okresu, broni jednocześnie siebie i swoich dwóch kadencji - jest najmniej miarodajne. Wszak to on najbardziej odpowiada za degrengoladę elit. Ja wypisałem sobie na brudno wszystkie osiągnięcia i błędy gospodarki oraz polityków. Wyszło mi, niestety, więcej minusów, a wśród nich - najwięcej straconych szans. Państwo jest w rozpadzie - to truizm, ale odpowiedzialnością powinno się obarczyć wszystkie ekipy rządzące, poczynając od rządu Mazowieckiego. Poza tym, przez państwo rozumiemy oczywiście chory i dziurawy system sprawowania władzy, niepodjęte najważniejsze reformy (w tym zwłaszcza służby zdrowiał sądownictwa) oraz amoralność l elit. Bo naród pracuje w pocie czoła (podobno najwięcej w Europie) i - jak na warunki, w których przyszło mu żyć - wykazuje się zdumiewającą operatywnością. Dość powiedzieć, że - jakkolwiek by liczyć - około 2 milionów Polaków powinno już od paru lat nie żyć albo natychmiast umrzeć z głodu, biorąc pod uwagę dochód na jednego mieszkańca i przekładając go na normy żywieniowe. A oni żyją, czyszczą śmietniki, kopią nielegalnie węgiel, dorabiają na czarno, walczą za dolary w Iraku, jeżdżą na saksy. Deficyty kolejnych budżetów nie do końca zatem przekładają się na deficyty w naszych kieszeniach. No bo, proszę Państwa, porównajmy sobie liczbę samochodów na drogach i domów jednorodzinnych. Przez 15 lat przybyto ich co najmniej jeszcze raz tyle! Naturalnie zawsze jest margines faktycznej biedy i w każdym społeczeństwie występuje kilka procent ludzi nią dotkniętych. Problem w tym, że ci „ostatni" w Niemczech nie mogą sobie pozwolić na nowy samochód, a ci w Polsce - na nowe buty zimowe.
Jesienią 1989 roku, czyli dokładnie 15 lat temu, mieszkałem u kolegi w Berlinie Zachodnim. Pojechałem tam latem, zaraz po tym, jak wziąłem roczny urlop dziekański w seminarium we Włocławku. Chłonąłem wiatr przemian pod samym murem berlińskim. Widziałem tabuny NRD-owców, których zaczęto przepuszczać przez granicę za okazaniem dowodu osobistego. Drobni handlarze z Polski stali w długich kolejkach przed spożywczymi „Aldikami", aby po dach naładować łakociami swoje samochody i przyczepki, a po powrocie do kraju z godziwą przebitką sprzedać towar na bazarze. Wielu innych sprzedawało na berlińskim „Fłumarku" wszystko, co mogli dostać w kraju. Powstawały mniejsze i większe fortuny; kto się pierwszy zameldował na rynku - zbierał krocie, bo klienci, głodni zachodnich produktów, opróżniali w pośpiechu pończochy z zaskórniaków, zwłaszcza z waluty, l kupowali, kupowali, wierząc, że się odkują na nowo. Większość z nich do tej pory nie dorobiła się ówczesnego stanu posiadania. W ludziach była jednak jeszcze inna fantazja i wiara we własne siły (Balcerowicz dopiero zaczynał), których nie zniszczyło 40 lat socjalizmu, a skutecznie pogrzebało 15 lat wolności. Oby nie do końca i nie na zawsze--.
Na polskie zoo mam jedną niezawodną metodę, którą i Warn polecam. Otóż, zamiast utyskiwać na wiecznie ciężkie czasy, po prostu róbmy swoje. Może to coś da? Kto wie.
JONASZ..
jozpod