Wykład 1 23.02.2011
Zaopatrzenie może być rozumiane jako:
1) służby własne przedsiębiorstwa (komórka, dział, bądź inna jednostka organizacyjna)
2) całość systemu obejmującego zaopatrzenie własne, dostawców zew. Oraz powiązania miedzy nimi
3) czynności zaopatrywania, czyli zespół działań prowadzących do dostarczenia dóbr na miejsce w odpowiednim czasie, ilości i stanie
Zaopatrzenie obejmuje pozyskiwanie surowców , materiałów i półfabrykatów potrzebnych do produkcji ( w przed produkcyjnym) lub wyrobów gotowych (w przed handlowym)
Szersze ujęcie zaopatrzenia uwzględnia dodatkowo zaopatrywanie w dobra inwestycyjne oraz we
wszystko co jest potrzebne w przedsiębiorstwie do jego funkcjonowania.
Zaopatrzenie to zespół działań, które są niezbędne do nabycia materiałów potrzebnych dla zapewnienia działalności przed. Przy uwzględnieniu wszystkich czynników mających wpływ na racjonalizację procesu zaopatrzenia.
Podana definicja wymaga kompleksowego podejścia do przepływu materiałów, uwzględniającego dwie funkcje:
- funkcję ukierunkowaną na zewnątrz – zakupy
- funkcję ukierunkowanądo wewnątrz przedsiębiorstwa – zarządzanie materiałami
Tradycyjne zaopatrzenie obejmuje:
- określenie i ocenę potrzeb oraz wymagań
- analizę dostawców, rynku, źródeł zaopatrzenia
- zarządzanie procesami zakupu
- transport zaopatrzeniowy
- odbiór materiałów
Zakupy zaopatrzeniowe to funkcja odpowiedzialna za pozyskiwanie wyposażenia, materiałów, komponentów (półfabrykatów), części i usług poprzez nabywanie, dzierżawienie lub inny legalny sposób w celu ich zużycia do produkcji lub odsprzedaży
Zakupy zaopatrzeniowe majądecydujący wpływ na zyskowność przed., szczególnie gdy:
- koszty zakupu mają duży udział w kosztach całkowitych,
- ceny nabywanych dóbr są niestabilne, ulegają licznym wahaniom w krótkim czasie
- firma przywiązuje dużą wagę do innowacji
- istnieje silna konkurencja na rynkach dóbr finalnych, w których ta firma uczestniczy
Logistyka zaopatrzenia jest systemem (podsystemem) logistycznym zajmującym się pierwszą fazą przepływu dóbr. Etap ten obejmuje surowce, materiały, półprodukty oraz części zamienne i przebieg ad dostawcy na rynku pozyskiwania do magazynu zaopatrzenia lub wejściowego w przedsiębiorstwie przemysłowym.
Logistyka zaopatrzenia obejmuje następujące działania:
- planowanie potrzeb materiałowym
- sterowanie zapasami
- wybór źródeł zakupu
- organizacja dostaw
Do strategicznych decyzji w logistyce zaopatrzenia należy zaliczyć:
- decyzje typu makeorbuy
- wybór zasad sterowania zapasami materiałowymi
- decyzje o zasadach doboru i oceny dostawców
- decyzje w zakresie informatyzacji procesów zapatrzenia
Zadaniem logistyki zaopatrzenia jest zapewnianie przedsiębiorstwu sprawnego zasilania w materiały, półprodukty niezbędne do prowadzenia ciągłej, rytmicznej działalności gosp. Przy jak najniższych kosztach logistycznych.
Logistyka w zakresie zaopatrzenia dotyczy:
- zapewniania dostaw materiałów dla swojej produkcji
- synchronizacji organizacji tych dostaw w czasie i przestrzeni, m.in. w dostosowaniu do równoległych dostaw innych, komplementarnych asortymentów
- zapewniani niezbędnych (optymalnych) zapasów
- uzyskania samosterowności systemu wyposażonego w niezbędną dokumentację środki transferu informacji, emitującego sygnały pozwalające na odpowiednio wczesne przeciwdziałanie zakłóceniom.
Podstawową funkcją procesu logistyki zaopatrzenia jest integracja i koordynacja wszelkich przepływów (materiałowych, informacyjnych, ludzkich i pieniężnych) zawężona do sfery zaopatrzenia. Logistykę zaopatrzenia odróżniaod funkcji zaopatrzenia fakt, żelogistyka zaopatrzenia wykracza zasięgiem działań koordynujących poza przedsiębiorstwo, umożliwiając ściślejsze powiązanie pomiędzy dostawcami i odbiorcą.
Zadania logistyki zaopatrzenia:
Zadania:
Czynności:
zapewnianie optymalnej jakości produktów
wybór odpowiedniego dostawcy, negocjacje w sprawie jakości, kontrola
minimalizacja całkowitych kosztów
decyzja makeorbuy, negocjacje cen i innych warunków wpływających na koszty
pozyskiwanie i utrzymanie rzetelnych i konkurencyjnych dostawców
analiza rynku zaopatrzeniowego, ocena i wybór dostawcy, budowanie strategicznych stosunków
z dostawcami, zawieranie i realizacja umów, działania na rzecz poprawienia wizerunku przedsiębiorstwa wśród dostawców
minimalny poziom zapasów i płynny przepływ surowców
planowanie potrzeb materiałowych, decyzja o wielkości i częstotliwości dostaw, organizowanie przepływu surowców, zarządzanie składnikami zaopatrzenia, transport wewnątrzzakładowy, organizacja procesu zamówień
Współpraca i integracja z innymi obszarami firmy
Planowanie potrzeb na podstawie harmonogramu produkcji i planu sprzedaży, organizowanie sprawnego przepływu materiałów do pierwszego stanowiska na linii produkcyjnej, zarządzanie przepływem informacji, planowanie finansowe przy zakupie materiałów o dużej wartości
Wykład 2 02.03.1011
Immanentną cecha logistyki zaopatrzenia jest jej powiązanie z rynkiem, taka sama właściwość charakteryzuje system logistyczny dystrybucji. Oba te obszary określa się łącznym mianem logistyki marketingowej. Silne powiązania systemu zasileń materiałowych z systemem logistycznym produkcji są podstawą do rozpatrywania obu tych układów łącznie pod nazwą logistyki materiałowej.
Towary na rynku dóbr zaopatrzeniowych:
· Grupa 1 – surowce pierwotne
- Nośniki energii – nie przetworzone surowce pochodzenia mineralnego wymagające - prac górniczych (węgiel, ropa, gaz, rudy metali);
- Surowce pochodzenia rolniczego i leśnego’
- Surowce pochodzące z eksploatacji morskich.
· Grupa 2 – materiały o niskim stopniu przetworzenia
-Energia elektryczna,
-Drewno tartaczne i celuloza,
-Surówka i stal we wlewkach,
-Cegła i pustaki,
-Cement,
-Benzyna i oleje,
-Surowce wtórne (makulatura, złom stalowy, stłuczka szklana)
· Grupa 3 – materiały o średnim stopniu przetworzenia
-Wyroby walcowane ze stali i metali nieżelaznych,
-Deski,
-Papier i tektura,
-Płyty pilśniowe i wiórowe,
-Tkaniny,
-Szkło taflowe,
-Tworzywa sztuczne, w formie przygotowanej do dalszego przerobu,
-Materiały ocieplające.
· Grupa 4 – materiały o wysokim stopniu przetworzenia
-Kable i przewody,
-Śruby i nity,
-Farby, lakiery, kleje,
-Blachy dachowe ocynkowane,
-Guma i wyroby z gumy,
-Elementy z tworzyw sztucznych,
-Środki gaśnicze.
· Grupa 5 – podzespoły (elementy złożone) wykorzystywane również wyroby gotowe
-Silniki elektryczne,
-Akumulatory,
-Źródła światła (żarówki, świetlówki),
-Armatura hydrauliczna,
-Podzespoły elektroniczne.
· Grupa 6 – opakowania (jednostkowe i transportowe)
-Opakowania szklane,
-Opakowania z papieru i tektury,
-Opakowania z blachy stalowej i aluminiowej oraz folii aluminiowej,
-Opakowania z tworzyw sztucznych,
-Opakowania z materiałów łączonych,
-Opakowania z drewna.
· Grupa 7 – odzież robocza, ochronna i sprzęt ochrony osobistej
-Odzież robocza a tkanin naturalnych i syntetycznych,
-Odzież ochronna odporna na wysokie temperatury,
-Odzież ochronna odporna na działanie chemikaliów,
-Odzież chroniąca przed promieniowaniem radioaktywnym,
-Obuwie robocze skórzane,
-Hełmy i okulary ochronne,
-Rękawice robocze.
· Grupa 8 – narzędzia i przyrządy
-‘czarne’ narzędzia (młotki, obcęgi, łopaty, grabie, widły),
-Narzędzia elektryczne (wiertarki, piły, szlifierki) i pneumatyczne,
-Przyrządy pomiarowo-kontrolne,
-Sprzęt ochrony przeciwpożarowej.
· Grupa 9 – środki transportu
· Grupa 10 – maszyny i urządzenia produkcyjne
· Grupa 11 – budynki i budowle produkcyjne i magazynowe
SPECYFIKA RYNKU DÓRB ZAOPATRZENIOWYCH.
- Działają inne podmioty, w szczególności przedsiębiorstwa są zarówno dostawcami, jak i odbiorcami,
- Podmiotów jest mniej niż na rynku konsumpcyjnym,
- Wartość obrotów jest nieporównywalnie większa,
- Odmienna struktura obrotu towarowego, czyli kanałów dystrybucji (przeważa obrót bezpośredni między przedsiębiorstwami),
- Przeciętna transakcja towarowa na rynku dóbr produkcyjnych jest ilościowo i wartościowo wielokrotnie większa niż na rynku dóbr konsumpcyjnych,
- Część surowców i paliw ma znaczenie gospodarczo strategiczne – wymaga stałej obserwacji przed agendy rządowe i w wielu przypadkach tworzenia i utrzymywania rezerw państwowych,
- Od nabywcy zależy ustalony wspólnie z dostawcą terminu dostawy, droga i środki transferu, system ewidencji i kontroli oraz system informacji,
- Popyt na środki produkcji jest zdeterminowany technicznie, ma mniejszą elastyczność cenową,
- Rynek środków produkcji jest bardziej stabilny w sensie trwałości powiązań między dostawcami i odbiorcami,
- Występuje tendencja do tworzenia monopoli i monopsonów,
- W żadnej fazie obrotu nie ma anonimowości i kontaktów między dostawcą i nabywcą.
Analiza rynku zaopatrzenia.
Podstawowym zadaniem badań marketingowych w zakresie zakupów jest analiza warunków rynkowych, która dotyczy:
- Potencjału rynku zaopatrzeniowego,
- Wolumenu rynku zaopatrzeniowego,
- Struktury rynku zaopatrzeniowego,
- Dalszego rozwoju rynku,
- Zachowania konkurentów na rynku zaopatrzeniowym.
Dostawcy mają przewagę nad odbiorcą, gdy:
- Jego produkty są specyficzne, poszukiwane na rynku i trudno znaleźć ich substytuty,
- Jest ich niewielu i obsługują rozproszonych klientów,
- Mają dobre zaplecze kapitałowe, pozwalające przetrzymać trudne okresy negocjacji dostaw.
Odbiorcy stanowią silniejsza stronę, gdy odbiorca:
- Dokonuje dużych zakupów zgodnie z określonym harmonogramem,
- Kupuje produkty o określonych standardach lub mało zróżnicowane,
- Gwarantuje dostawcom dobre warunki płatności.
Wykład 3 09.03.2010
Kooperacja przemysłowa jest współpracą dwóch lub wielu przedsiębiorstw przemysłowych, najczęściej zmierzającą do uruchomienia i kontynuowania produkcji złożonego technicznie wyboru. Im bardziej wyrób jest technicznie złożony tym większe znaczenie ma kooperacja i tym większy wpływ wywiera na kształtowanie relacji między podmiotami rynku.
Klasyfikacja kooperacji według różnych kryteriów:
1. Kryterium przyczyn nawiązywania kooperacji:
- kooperacja technicznie wymuszona
- kooperacja uzasadniona ekonomicznie
2. Kryterium zakresu przedmiotowego
- kooperacja kompletnych wyrobów
- kooperacja podzespołów
- kooperacja elementów wymagającej dalszej obróbki
- kooperacja drobnych elementów
3. Kryterium zakresu terytorialnego
- kooperacja w granicach województwa
- kooperacja w granicach kraju
- kooperacja zagraniczna
4. Kryterium zakresu organizacyjnego
- wewnętrzna (w obrębie koncernu, holdingu)
- zewnętrzna (z innymi przedsiębiorstwami)
Wraz z upływem czasu relacje dostawca - odbiorca mogą przekształcić się ze sporadycznych zakupów do sojuszu strategicznego, którego celem jest wspólne osiągnie celów długookresowych.
Oznacza to integrację dostawcy w struktury przedsiębiorstwa kupującego, która
opiera się na:
- zaangażowaniu najwyższego kierownictwa po obu stronach
- długoterminowym umowom
- swobodnym przepływie informacji dotyczących planów rozwoju strategii marketingowej, planowanych harmonogramów dostaw, zdolności produkcyjnych oraz technologii
- skoordynowanych systemach planowania u dostawcy i odbiorcy
- nieustannym monitorowaniu efektów współpracy
- wdrażaniu nowych technik pomagających utrzymywać i usprawniać związek np. certyfikacji dostawców, elektronicznej wymianie danych, włączenie dostawców do projektowania
Cykl życia produktu obejmuje następujące fazy:
1) wprowadzenie na rynek
2) wzrost sprzedaży
3)...
Gumiho